Podsumowanie

  • Istnieje możliwość wykorzystania wysokiej dźwigni finansowej na GPW bez uiszczania depozytu zabezpieczającego
  • Certyfikaty Turbo Knock-Out znacząco poszerzają możliwości inwestora
  • Stopa zwrotu z certyfikatu może być wielokrotnością stopy zwrotu z aktywa bazowego
  • Certyfikaty Turbo dają ekspozycję na nowe rynki

Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie, choć jest relatywnie młodym parkietem, a polski rynek kapitałowy jako całość również nie jest rozwinięty w porównywalnym stopniu jak rynki naszych zachodnich partnerów to wciąż w większości nie zdajemy sobie sprawy, jak wiele możliwości czeka na nas na rodzimej giełdzie. W ostatnim artykule pokazywałem jak można zainwestować na GPW w surowce, indeksy zagraniczne, obligacje zagraniczne, czy koszyki akcji za pomocą trackerów i faktorów. Wykorzystując te instrumenty, zakres możliwości inwestora poszerza się kilkukrotnie. To jednak nie wszystko.

Wykorzystując certyfikaty strukturyzowane typu faktor, możemy korzystać z dźwigni w wysokości maksymalnej (na ten moment) trzech razy. Istnieje jednak typ instrumentów, który pozwala wykorzystać dźwignię rzędu kilkudziesięciu razy i to bez konieczności uiszczania depozytu zabezpieczającego, jak ma to miejsce w przypadku kontraktów futures!

 

Certyfikaty Turbo Knock-Out

CHCESZ OTRZYMYWAĆ WIĘCEJ INFORMACJI Z GIEŁDY?

Dzięki Squaberowi otrzymasz taką możliwość. Codzienne informacje rynkowe oraz całkowicie darmowa baza wiedzy jest na wyciągnięcie ręki.

Certyfikat Turbo Knock-Out jest to innowacyjny instrument finansowy, który w swojej budowie może przypominać opcję, lecz w rzeczywistości różni się od niej w wielu kluczowych aspektach, co zostanie wyjaśnione w dalszej części artykułu.

Kluczowymi aspektami wyróżniającymi ten instrument jest możliwość wykorzystania dźwigni finansowej, co oznacza iż potrzebujemy mniejszych nakładów finansowych, aby zająć pozycję o zadanej wielkości oraz możliwość inwestowania zarówno pod wzrosty jak i pod spadki (czerpanie korzyści ze spadku kursu instrumentu bazowego).

Zalety:

  • wykorzystanie dźwigni finansowej
  • mniejszy wymóg kapitałowy
  • brak zależności od zmienności oraz czasu do wygaśnięcia

Nie mniej istotny pozostaje fakt, że za pomocą certyfikatów Turbo Knock-Out możemy obrać ekspozycję na instrumenty nie notowane bezpośrednio na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie, takich jak obligacje, ropa naftowa, gaz ziemny czy indeks DAX30.

Dźwignia finansowa Twoją szansą

Inwestując w certyfikaty turbo knock-out istnieje możliwość wykorzystania w większym stopniu ruchów cenowych instrumentu bazowego. Jest to możliwe dzięki wykorzystaniu dźwigni finansowej. Im wyższa jest dźwignia, tym wyższy jest potencjał zysku, lecz również i ryzyko możliwej straty. Dla przykładu certyfikat wystawiony na akcje spółki KGHM z dźwignią 10 zmieni cenę o 10% jeżeli cena akcji KGHM zmieni się o 1%. Dzieje się tak, gdyż inwestując w certyfikaty turbo knock-out angażuje się tylko część kapitału, chociaż partycypuje się w całkowitej zmianie kursu instrumentu bazowego. Aby obliczyć dźwignię dla danego certyfikatu, musimy posłużyć się prostym wzorem.

dzwignia_certyfikat_turbo

Aktualna cena instrumentu bazowego (w polskim złotym!) jest dzielona przez cenę certyfikatu, a następnie mnożona przez tzw. mnożnik pokazujący jakiej części instrumentu bazowego odpowiada jeden certyfikat. Oznacza to, że wartość dźwigni ulega ciągłej zmianie. Od momentu zakupu certyfikatu pozostaje już jednak stała, co oznacza że ostatecznie pozycja będzie miała taką dźwignię, jaka była wyznaczona dla danego certyfikatu w momencie zakupu.  Wartość mnożników dla danych instrumentów można znaleźć na dedykowanej produktom strukturyzowanym stronie na portalu GPW lub np. na stronie ING, które jest jednym z głównych emitentów certyfikatów turbo.

Sam certyfikat materialnie przyjmuje formę akcji, tzn. obracamy nim w analogiczny sposób. Jest on notowany na parkiecie w taki sam sposób jak akcje spółek, tak samo są nie niego przyjmowane oferty kupna i sprzedaży. Każdy rachunek maklerski pozawala na zakup zarówno akcji jak i certyfikatów faktor, czy turbo knock-out.

W związku z tym aktualną cenę instrumentu bazowego oraz certyfikatu bierzemy bezpośrednio z rynku. Konkretnych certyfikatów najlepiej szukać na podanej powyżej stronie GPW.

SQUABER, ALERTY I POWIADOMIENIA GIEŁDOWE.

Jako użytkownik Squabera masz dostęp do wiedzy oraz najważniejszych wiadomości rynkowych zupełnie za darmo. Dołącz do grona nasz klientów!

Poziom finansowania

W przypadku certyfikatów Turbo Knock-Out zakup instrumentu bazowego jest niejako współdzielony z emitentem samego certyfikatu. Co to oznacza? Emitent wykłada znaczącą część środków na zakup instrumentu bazowego, podczas gdy inwestor dokłada od siebie mniejszą część, która stanowi po prostu cenę certyfikatu. Poziom, do którego to emitent opłaca zakup instrumentu bazowego jest zwany poziomem finansowania.
Finansowy udział w instrumencie bazowym
  • Emitent (poziom finansowania)
  • Inwestor (cena certyfikatu)

Ze względu na finansowy udział emitenta w zakupie instrumentu bazowego, inwestor musi zapłacić odsetki za pożyczony kapitał (w przypadku certyfikatów typu long – na wzrosty). Z drugiej strony, inwestor kupujący certyfikaty typu short (na spadki) otrzymuje odsetki z tytułu finansowania. Niemniej jednak netto dla obu pozycji ponoszone są koszty finansowania, które są rozliczane poprzez codzienne dostosowywanie poziomu finansowania.

Źródło: https://r-brokers.pl/certyfikaty/turbo

To właśnie ze względu na finansowy udział emitenta powstaje efekt dźwigni. W związku z tym, możemy też w sposób alternatywny, i zarazem bardziej wygodny, obliczyć jej wysokość.

Long = S/(S-X)

Short = S/(X-S)

gdzie S to cena instrumentu bazowego, a X to poziom finansowania certyfikatu. Tym sposobem nie musimy znać wartości mnożnika, czy przeliczać ceny instrumentu bazowego na złotówki, aby obliczyć dźiwgnię.

Poziom Knock-Out (stop-loss, bariera)

Certyfikaty Turbo mają wbudowany poziom Knock-Out, który jest niczym innym jak poziomem stop-loss. Oznacza to, że dla pozycji Long poziom knock-out będzie zawsze znajdował się poniżej aktualnej ceny (lecz powyżej poziomu finansowania), natomiast dla pozycji Short będzie znajdował się powyżej aktualnej ceny (lecz poniżej poziomu finansowania). W momencie osiągnięcie przez cenę poziomu bariery certyfikat automatycznie wygasa.

Emitent w momencie kupna certyfikatu, zawiera odpowiednią pozycję bezpośrednio na instrumencie bazowym. W przypadku, gdy cena dochodzi do poziomu knock-out emitent z kolei zamyka tę pozycję. Inwestor w takim momencie otrzymuje wartość rezydualną, która jest różnicą pomiędzy poziomem knock-out a poziomem finansowania.

Co jednak jest bardzo ważne, jest to maksymalna wielkość jaką może odzyskać inwestor. W przypadku bardzo płynnych rynków emitent nie powinien mieć problemu z zamknięciem pozycji po cenie bliskiej poziomowi knock-out. Niemniej jednak dla przykładu możemy wyobrazić sobie, że sesja dla instrumentu bazowego, którego cena na poprzedniej sesji była powyżej poziomu knock out otwiera się poniżej tego poziomu. To sprawia, że zostaje aktywowany stop loss, niemniej jednak cena po której emitent sprzeda instrument bazowy będzie niższa od poziomu knock-out, co oznacza że inwestor odzyska mniejszą wartość środków. Kluczowy jest fakt, że w wypadku gdy emitent zamknie pozycję poniżej poziomu finansowania, nie będzie on domagał się dopłaty środków od inwestora – to ryzyko przejmuje na siebie emitent. 

Mnożnik, czyli dlaczego stać Cię na więcej

Mnożnik pojawił się już powyżej, w momencie omawiania zastosowania dźwigni finansowej. Skąd się on bierze? Poszczególne instrumenty bazowe mają bardzo zróżnicowane ceny. Dla przykładu indeks WIG20, zakładając że każdy punkt kosztuje 1 zł, na poziomie 2000 pkt. kosztowałby 2000 zł. Stosując mnożnik możemy natomiast dzielić lub mnożyć wartość instrumentu bazowego. Dla indeksu WIG20 mnożnik wynosi 0,01, co oznacza że indeks dzielony jest na 100 części dzięki czemu pojedynczy certyfikat jest oferowany po niższych cenach, co sprawia że jego dostępność jest większa dla szerszej grupy inwestorów. W alternatywnym przykładzie, np. dla certyfikatu na kurs wymiany USDPLN zastosowany jest mnożnik 100, ze względu na niską wartość samego kursu. Głównym celem mnożnika jest więc po prostu zwiększenie elastyczności oferowanych instrumentów.

Jak obliczyć wartość wewnętrzną certyfikatu turbo?

Long = (S-X)*mnożnik

Short = (X-S)*mnożnik

Wartość wewnętrzna, która w większości przypadków równa jest cenie certyfikatu, jest pochodną poziomu finansowania, ceny instrumentu bazowego i mnożnika.

Koszty

Zakup certyfikatu turbo można porównać to wzięcia kredytu w biurze maklerskim i zakupie akcji za środki własne i środki pochodzące z tego kredytu. Chociaż zakup samego certyfikatu jest o wiele prostszy, wiążą się z nim analogiczne koszty jak w wypadku finansowania kredytem. Poziom bariery i poziom ceny wykonania nieznacznie rosną w czasie, co w dłuższym okresie stanowi dodatkowy zysk dla posiadacza pozycji krótkiej oraz potencjalną stratę dla posiadaczy pozycji na certyfikacie typu long. Stawkę określającą koszt finansowania dla certyfikatów, których emitentem jest ING można znaleźć na odpowiedniej stronie.

Koszty samego nabycia są analogiczne jak w przypadku zakupu zwykłej akcji, czyli zależą one bezpośrednio od prowizji każdego z domów maklerskich.

Wpływ wypłacanej dywidendy

Jak zostało wcześniej wspomniane, emitent kupuje instrument bazowy na konkretnym rynku. W związku z tym wypłata dywidendy dla akcji również ma znaczenie dla posiadaczy certyfikatów turbo knock-out. W momencie odcięcia prawa do dywidendy kurs akcji spada co mogłoby doprowadzić do aktywowania poziomu knock-out w przypadku posiadacza certyfikatu long. Niemniej jednak emitent dostosowuje poziom finansowania oraz poziom bariery stosownie do dywidendy. Dzięki temu wypłata dywidendy nie stanowi ryzyka dla posiadacza certyfikatu turbo.

Rolowanie pozycji dla futuresów

W przypadku certyfikatów turbo, które oparte są kontrakt futures należy pamiętać o terminie wygaśnięcia ów kontraktu. Emitent certyfikatu niemniej jednak zapewnia ciągłość notowań i brak zmiany ceny certyfikatu poprzez rolowanie kontraktu, czyli sprzedaż obecnie posiadanej serii kontraktu i zakup kontraktów serii późniejszych. W tym momencie korekcie ulega również poziom finansowania oraz poziom bariery tak, aby cena certyfikatu pozostała bez zmian.

 

Płynność certyfikatów Turbo Knock-Out

Przykładowy wykres pokazujący notowania certyfikatu turbo knock-out na akcje spółki PKN Orlen może tworzyć mylne wrażenie, że certyfikaty te są mało płynne. Niemniej jednak jest to tylko złudzenie. Na rynku certyfikatów turbo knock-out obecny jest animator, który jest odpowiedzialny za to, aby w arkuszu zleceń przez większość sesji widniały oferty kupna i sprzedaży. Dzięki temu nigdy nie ma problemu z zakupem lub sprzedażą posiadanego certyfikatu.

Turbo Knock-Out w pigułce

Poziom finansowania
Określa wysokość zaangażowania kapitałowego emitenta w zakup instrumentu bazowego.
Poziom knock-out (bariery)
Poziom, po którego osiągnięciu przez instrument bazowy, certyfikat automatycznie wygasa zamykając inwestorowi pozycję.
Dźwignia finansowa
Dzięki dźwigni finansowej istnieje możliwość zwielokrotnienia stopy zwrotu poprzez zaangażowanie finansowe emitenta. Poziom dźwigni oblicza się w następujący sposób:

Long = S/(S-X)

Short = S/(X-S)

gdzie S to cena instrumentu bazowego, a X to poziom finansowania certyfikatu.

Wartość rezydualna
Wartość wypłacana inwestorowi w momencie aktywacji poziomu knock-out. Jej maksymalna wysokość jest różnicą pomiędzy poziomem knock-out a poziomem finansowania. W skrajnych przypadkach wartość rezydualna może wynieść 0 zł.
Dywidendy, rolowania kontraktów
Emitent dostosowuje poziom bariery oraz poziom finansowania tak, że wypłata dywidendy czy rolowanie kontraktu nie mają wpływu na cenę certyfikatu.
Mnożnik
Dzieli lub zwielokrotnia liczbę instrumentu bazowego przypadającego na jeden certyfikat.
Koszty
Koszty finansowania są zawarte w poziomie finansowania. Pozostałe koszty zawarcia transakcji są analogiczne jak dla zwykłej akcji i zależą od poziomu prowizji w domu maklerskim.

Turbo Knock-Out w praktyce

Załóżmy, że interesujemy się certyfikatem o parametrach takich jak podano po lewej stronie. Z tych danych możemy wyliczyć jego cenę oraz poziom dźwigni.

Wartość wewnętrzna = cena = (S-X)*mnożnik = (1756,87-1655,21)*0,01 = 1,02

Poziom dźwigni = S/(S-X) = 1756,87/(1786,87-1655,21) = 17,28

Scenariusz pozytywny

Inwestor miał rację i kurs indeksu WIG20 po 3 dniach znalazł się 2,51% wyżej. Każdego dnia ze względu na zmianę ceny zmieniał się poziom dźwigni finansowej, co wynika z podanego wzoru. Niemniej jednak od momentu zakupu certyfikatu poziom dźwigni dla inwestora jest niezmienny. Tym samym dzięki ponad siedemnastokrotnej dźwigni inwestor realizuje stopę zwrotu w wysokości aż 41,95% przy zmianie ceny instrumentu bazowego o zaledwie 2,51%.

Scenariusz negatywny

W alternatywnym przypadku inwestor myli się i indeks WIG20 spada na niższe poziomy. Przy tych samych parametrach spadek indeksu zaledwie o 2,05% powoduje stratę rzędu 36,48%. Po spadku o 2,62% (do poziomu 1710) następuje knock-out i zamknięcie pozycji, co oznacza także jednocześnie wygaśnięcie certyfikatu. Inwestor maksymalnie może odzyskać 0,55 zł za certyfikat ((poziom bariery – poziom finansowania)*mnożnik). Niemniej jednak wysokość ostatecznej otrzymanej kwoty zależy od tego po jakiej cenie emitent zamknie pozycję. W skrajnej sytuacji inwestor może stracić całość kapitału.

W drugim przykładzie załóżmy, że inwestora interesuje certyfikat turbo short (na spadki) na PKN Orlen. Z podanych danych obliczamy:

Wartość wewnętrzna = cena = (X-S)*mnożnik = (79,93-67,8)*1 = 11,95 zł

Dźwignia = S/(X-S) = 67,98/(79,93-67,98) = 5,69

Scenariusz pozytywny

Załóżmy, że na akcjach PKN Orlen trwa prawdziwa wyprzedaż ze względu na fatalne wyniki spółki. Cena akcji nurkuje o 35,96% w trakcie trzech sesji. Co oznacza to dla inwestora który zakupił certyfikaty turbo short? Ze względu na to, że dźwignia finansowa pozostaje stała na poziomie z zakupu certyfikatu, ostatecznie 35,96% spadek cen akcji PKN przekłada się na 150,46% wzrost cen certyfikatu. W ten sposób inwestor ma możliwość osiągać wyniki zdecydowanie wyższe aniżeli inwestując wprost w dane akcje!

Scenariusz negatywny

Inwestor liczył na spadek kursu akcji spółki PKN Orlen. Niemniej jednak zamiast spadać, cena w kolejnych dniach rosła. W wyniku zastosowania dźwigni w wysokości 5,69, po drugim dniu kiedy to instrument bazowy wzrósł o 4,25% inwestor stracił aż 25,27%. W dniu trzecim pozycja inwestora została zamknięta ze względu na aktywację poziomu knock-out. W tym momencie inwestor teoretycznie odzyskuje 5,93 zł na certyfikat ((poziom finansowania-poziom bariery)*mnożnik), tracąc 50% zainwestowanego kapitału. Niemniej jednak należy pamiętać, że jest to maksymalna wysokość wartości rezydualnej, która ostatecznie może być niższa (w skrajnym przypadku wynieść 0 zł).

Czy warto zainteresować się certyfikatami Turbo Knock-Out?

Notowanych certyfikatów (liczba się waha)

Certyfikaty Turbo Knock-Out stanowią bardzo interesującą alternatywę dla inwestorów. Obok certyfikatów typu faktor, czy trackerów poszerzają one znacząco możliwości inwestycyjne na naszej rodzimej giełdzie papierów wartościowych. Dzięki nim istnieje możliwość wykorzystania bardzo dużej dźwigni finansowej, czy zainwestowania w niedostępne inaczej instrumenty bazowe jak surowce, czy akcje zagranicznych spółek.

 

Jak każda inwestycja na rynku kapitałowym, także inwestycja w certyfikaty turbo, chociaż pozostaje bardzo atrakcyjna to niesie ze sobą także ryzyko. Najważniejszym jest fakt, że możemy w skrajnych przypadkach stracić 100% zainwestowanego kapitału. W kontekście surowców, indeksów czy akcji zagranicznych należy również pamiętać, iż istotny pozostaje także kurs wymiany. Na koniec należy także rozważyć hipotetyczne ryzyko bankructwa emitenta. Na GPW mamy ich dwóch – ING oraz Raiffeisen Brokers.

Wady

  • możliwość utraty 100% kapitału
  • ryzyko walutowe (w przypadku instrumentów bazowych notowanych w innych walutach)
  • ryzyko bankructwa emitenta

Podsumowując, certyfikaty Turbo Knock-Out stanowią bardzo ciekawą propozycję dla aktywnych inwestorów, którzy poszukują ponad przeciętnych stóp zwrotu w zamian za podjęcie wyższego ryzyka. Jakie są Wasze doświadczenia z certyfikatami turbo knock-out? Dajcie znać w komentarzach!

CHCESZ OTRZYMYWAĆ WIĘCEJ INFORMACJI Z GIEŁDY?

Dzięki Squaberowi otrzymasz taką możliwość. Codzienne informacje rynkowe oraz całkowicie darmowa baza wiedzy jest na wyciągnięcie ręki.